راهکارهای هوشمند برای مهار مصرف بنزین بدون افزایش قیمت: تمرکز بر توسعه CNG

راهکارهای هوشمند برای مهار مصرف بنزین بدون افزایش قیمت: تمرکز بر توسعه CNG

اصلاح ساختار قیمت حامل‌های انرژی همواره معضلی پیچیده برای سیاست‌گذاران بوده است. با شایعاتی مبنی بر افزایش نرخ بنزین آزاد به ۱۰ هزار تومان و کاهش سهمیه سوخت به ۵۰ لیتر، کارشناسان هشدار می‌دهند که تکیه صرف بر افزایش قیمت، به تنهایی راهگشا نیست و ممکن است فشار مضاعفی بر معیشت مردم وارد کند. تجربه تاریخی نشان داده است که بدون فراهم آوردن جایگزین‌های مناسب، اثرات کاهنده افزایش قیمت به سرعت از بین می‌رود. خبردار گزارش می‌دهد که توسعه گاز طبیعی فشرده (CNG) به عنوان سوختی پاک، ملی و مقرون‌به‌صرفه، کارآمدترین مکمل برای هرگونه اصلاح قیمتی محسوب می‌شود.

ظرفیت‌های بی‌استفاده در صنعت سوخت

ایران با دومین ذخایر عظیم گاز جهان، شبکه توزیع گسترده‌ای دارد، اما بسیاری از ایستگاه‌های CNG به دلیل عدم تعادل در سبد سوخت خودروها، نیمه‌خالی هستند. ظرفیت اسمی عرضه گاز در کشور روزانه ۴۰ تا ۴۵ میلیون مترمکعب است، در حالی که مصرف واقعی به نصف این میزان نمی‌رسد. این یعنی پتانسیل توزیع بیش از ۲۰ میلیون مترمکعب سوخت جایگزین وجود دارد که بدون نیاز به سرمایه‌گذاری‌های سنگین جدید، می‌تواند مصرف بنزین را کاهش دهد. تفاوت قیمت قابل توجه گاز با بنزین، انگیزه‌ای قوی برای تاکسی‌ها، ون‌ها و خودروهای اینترنتی ایجاد می‌کند تا خودروهای خود را دوگانه‌سوز کنند، مشروط بر اینکه دولت فرآیند تبدیل را تسهیل کند.

ضرورت نوسازی ناوگان حمل‌ونقل عمومی

کاهش سهمیه و گران شدن بنزین، بیشترین ضرب را به حمل‌ونقل شهری وارد می‌کند. برای جلوگیری از تورم کرایه‌ها، دولت باید طرح‌های مصوب برای تبدیل رایگان یا کم‌هزینه خودروهای عمومی و تاکسی‌های اینترنتی به دوگانه‌سوز را دوباره زنده کند. اعطای تسهیلات مالی به کارگاه‌های مجاز تبدیل، بار هزینه را از دوش مالکان خودروها برمی‌دارد و امنیت سوخت‌رسانی را تضمین می‌کند. همچنین، الزام خودروسازان داخلی به تولید بیشتر خودروهای پایه‌گازسوز (OEM) می‌تواند نیاز بازار را به صورت ریشه‌ای برطرف سازد.

اصلاح اقتصاد و توسعه زیرساخت‌های CNG

یکی از موانع اصلی، مسائل اقتصادی جایگاه‌داران CNG است. کارمزد پایین توزیع گاز، تمایل بخش خصوصی به سرمایه‌گذاری را کاهش داده است. دولت می‌تواند با واقعی‌سازی کارمزدها و ارائه مشوق‌های مالیاتی، بخش خصوصی را به بهینه‌سازی تجهیزات ترغیب کند. کاهش صف‌های انتظار در کلان‌شهرها و استفاده از فناوری‌های نوین مانند مخازن کامپوزیتی سبک‌تر و باظرفیت بالا، پذیرش عمومی این سوخت را افزایش خواهد داد. در نهایت، ترکیب سیاست‌های قیمتی بنزین با حمایت از توسعه CNG، بستری پایدار برای مدیریت ناترازی انرژی کشور فراهم می‌کند.

راهکارهای هوشمند برای مهار مصرف بنزین بدون افزایش قیمت: تمرکز بر توسعه CNG