مقایسه سیاستهای خاورمیانهای ترامپ و هریس: از عراق و سوریه تا یمن و پیمان ابراهیم

مقایسه سیاستهای خاورمیانهای ترامپ و هریس از عراق و سوریه تا یمن و پیمان ابراهیم, منطقه خاورمیانه همچنان در غلتگی بحرانهای پیاپی به سر میبرد و بخش قابلتوجهی از این ناپایداریها ریشه در سیاستهای قدرتهای فرامنطقهای، بهویژه ایالات متحده، دارد. واشنگتن به عنوان مالک پیشرفتهترین ترسانہ نظامی جهان و بازیگری که استراتژیهایش بر رویکرد متحدان خود اثر مستقیم میگذارد، نقش محوری در معادلات آینده این منطقه ایفا میکند.

ل بازیگران کلیدی منطقه مورد بررسی قرار میدهد.

افغانستان میراث دو دهه حضور نظامی و چالش طالبان افغانستان از سال ۲۰۰۱ تا فرار نهادینه نیروهای آمریکایی در دولت بایدن، میزبان بزرگترین عملیات نظامی واشنگتن بود. اگرچه چارچوب خروج در دوران اول ترامپ تدوین شد، اما نحوه اجرا در سال ۲۰۲۱ موج انتقادات دوجانبه را برانگیخت.

د این کوتاهمدتی، عامل تشویق روسیه برای حمله به اوکرین شده است.

عراق میان حفظ حضور نظامی و فشارهای تحریمی با وجود پایان ماموریت جنگی رسمی در دسامبر ۲۰۲۱، همچنان حدود ۲۵۰۰ سرباز آمریکایی در عراق مستقرند. ترامپ در دوران نخست رئاستش بر کاهش قوات به حداقل ممکن تأکید داشت و با نگاه بیاعتمادی به نفوذ ایران در بغداد روبرو بود.

تجارتنیوز پیشبینی میشود در صورت بازگشت، او تمایل تری به حفظ پایگاههای لجستیکی (مانند اربیل) برای عملیات در سوریه داشته باشد و از تمدید معافیتهای واردات انرژی از ایران خودداری کند تا فشار بر تهران را به اوج برساند.

در مقابل، هریس احتمالاً سیاست خارجه بایدن را تداوم میدهد؛ یعنی خروج مراحلدار نیروها بر اساس توافق دوجانبه، حفظ دسترسی به پایگاه حریر برای نظارت بر شرق سوریه، و ادامه فشارهای بانکی بر بغداد برای مسدود کردن جریانهای مالی غیرقانونی به ایران، همزمان با حفظ معافیتهای انرژی برای جلوگیری از بحران برق در عراق.

یمن و حوثیها از توطئه وتو تا برچسب تروریست ترامپ در آوریل ۲۰۱۹ با وتو کردن قطعنامه دوحزبی، حمایت نظامی از ائتلاف عربی را ادامه داد، اما در روزهای پایانی ریاستجمهوری، انصارالله (حوثیها) را در فهرست سازمانهای تروریستی خارجی ثبت کرد. دولت بایدن این تصمیم را به دلایل بشردوستانه لغو نمود. ترامپ همچنین حملات بایدن به یمن را به پرتاب بمب در سرتاسر خاورمیانه تشبیه کرد.

هریس اگرچه از قانونگذاری برای پایان حمایت از جنگ عربستان در یمن حمایت کرده، اما به عنوان معاون رئیسجمهور، حملات حوثی به نیروی دریایی را ظالمانه خوانده و بر کاهش توانمندیهای این گروه تأکید داشته است. سوریه و داعش نیروها یا سیاست مهار ترامپ در اکتبر ۲۰۱۹ دستور خروج از شمالشرق سوریه را صادر کرد که باعث استعفای جیم متیس شد، با این حال نیروها باقی ماندند.

او استدلال میکرد متحدان منطقه باید بار اصلی مبارزه با داعش را به دوش بکشند. اگرچه البغدادی در دوران او کشته شد، اما آمارهای اخیر نشان میدهد حملات داعش در عراق و سوریه از ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۴ سهبرابر شده است. ناگفته نمانده که رویکرد ترامپ در دور دوم درباره اولویت مبارزه با تروریسم همچنان مبهم است. هریس بر تداوم استراتژی بایدن در سوریه پای میفشارد مهار از طریق کمکهای بشردوستانه، مبارزه با تروریسم و دیپلماسی.

انتظار میرود نیروهای ی در مقیاس محدود در سوریه، عراق و سومالی بمانند و عملیاتهای اطلاعاتی در افغانستان، یمن و آفریقا اولویت یابد. چالش عمده دولت احتمالی هریس، اجرای توافق خروج از عراق تا سپتامبر ۲۰۲۵ در حالی است که بازگشت داعش در سوریه میتواند امنیت بغداد را تهدید کند. پیمان ابراهیم عادیسازی با اسرائیل، با یا بدون فلسطین؟

امضای توافقهای آبراهام در ۲۰۲۰ بزرگترین دستاورد خاورمیانهای ترامپ بود که بایدن نیز تداوم داد. جیدی ونس، همراه ترامپ، تصریح کرده هدف نهایی عادیسازی روابط اسرائیل با عربستان و سایر عربهای خلیج فارس است، اما پیششرط آن نابودی حماس عنوان شده. هریس نیز از سال ۲۰۲۱ از توافقهای آبراهام حمایت کرده و در چارچوب سیاست بایدن، مذاکرات با رهبران بحرین و امارات برای تعمیق این پیوندها را پیش برده است.

تفاوت کلیدی در شرایطگذاری برای پیوستن ریاض به این چارچوب است ترامپ تمایل به حذف شرط دولت فلسطینی دارد، در حالی که هریس احتمالاً بر فرمول عادیسازی در ازای مسیر دو دولتی اصرار خواهد ورزید.